TƏHLÜKƏSİZLİK STANDARTLARI (AZS VƏ BEYNƏXALQ NORMALAR)

Paylaşılma tarixi: 09 Aprel 2026
TEHLUKESIZLIK STANDARTLARI (AZS VE BEYNEXALQ NORMALAR)

1. Beynəlxalq və Yerli Standartların Uyğunluğu

Azərbaycanda əksər AZS standartları beynəlxalq EN (Avropa) və ISO normaları əsasında adaptasiya olunub.

  • EN ISO 20345: Professional təhlükəsizlik ayaqqabıları üçün əsas standartdır (

    S1, S2, S3 kodları bu standartın hissəsidir).

  • EN ISO 13688: İşçi geyimləri üçün ümumi tələblər (ölçü, erqonomika, zərərsizlik).

  • AZS ISO 45001: Bu, birbaşa geyim kodu deyil, müəssisədəki ümumi "Peşə Sağlamlığı və Əməyin Mühafizəsi" idarəetmə sistemidir.

2. Görünmə Standartı:

EN ISO 20471 (Yüksək Görünüşlü Geyimlər)

Yol tikintisində, hava limanlarında və qaranlıq mühitlərdə çalışanlar üçün vacibdir. Bu standart 3 sinifə bölünür:

  • Sinif 1: Ən aşağı səviyyə. Məsələn, yalnız şalvarda olan dar işıq qaytaran lentlər.

  • Sinif 2: Orta səviyyə. Standart jiletlər bura daxildir. Şəhər daxili yollarda işləyənlər üçün uyğundur.

  • Sinif 3: Ən yüksək səviyyə. Geyim həm gövdəni, həm də qolları/ayaqları əhatə edən geniş lyüminessens (parlaq) sahəyə və işıq qaytaran lentlərə malik olmalıdır. Magistral yollarda və yüksək sürətli zonalar üçün mütləqdir.

3. Odadavamlılıq və Termal Qorunma: EN ISO 11612

Qaynaqçılar, neftçilər və yü

ksək temperaturlu sobalarda çalışanlar üçün nəzərdə tutulub.

  • Kod A: Alovun yayılmasına qarşı müqavimət.

  • Kod B: Konveksiya yolu ilə keçən istiliyə qarşı qorunma.

  • Kod C: Radiasiya (şüalanma) istiliyinə qarşı qorunma.

  • Kod F: Təmas (kontakt istiliyinə qarşı qorunma.)

     

4. Kimyəvi Mühafizə: EN 13034 (Tip 6)

Bu standart, işçi geyiminin maye kimyəvi maddələrin (turşular, qələvilər) sıçramasına qarşı məhdud müdafiə təmin etdiyini göstərir. Parçanın səthi elədir ki, maye onun üzərinə düşdükdə hopmur, süzülüb gedir.

Niyə bu standartlara əməl olunmalıdır?

  1. Hüquqi Məsuliyyət: Bədbəxt hadisə baş verdikdə, Dövlət Əmək Müfəttişliyi ilk növbədə geyimin lazımi standarta (AZS/EN) uyğun olub-olmadığını yoxlayır.

  2. Sığorta: Əgər işçi standarta uyğun olmayan geyimdə zədə alıbsa, sığorta şirkətləri ödənişdən imtina edə bilər.

  3. İxrac və Beynəlxalq Tenderlər: Xarici şirkətlərlə (məsələn, BP və ya digər podratçılar) işləyərkən, tədarük edilən geyimlərin beynəlxalq sertifikatlarının olması əsas şərtdir.

Məsləhət: Geyim alarkən mütləq satıcıdan "Uyğunluq Sertifikatı" (Certificate of Conformity) tələb edin. Bu sənəddə geyimin hansı AZS və ya EN standartına cavab verdiyi rəsmi qeyd olunur.